Hapësirë publike për studentët
PLATFORMA E MËSIMDHËNIES UNIVERSITARE 2026–2027
MATEMATIKË · LIBËR DIGJITAL & LABORATOR

Analizë
Matematike III.

Një mjedis i strukturuar akademik për studimin rigoroz të analizës matematike: përkufizime, teorema, vërtetime, ilustrime dinamike dhe ushtrime të argumentuara.

HARTA E MËSIMIT

Një rrugëtim i qartë studimi

MODULI 01 / VERSION DEMONSTRUES
PARIMI PEDAGOGJIK

Jo thjesht formula. Arsyetim, vërtetim dhe zbatim.

SHKODËR · 2026
LIBRI DIGJITAL LEKSION DEMONSTRUES 01

Seritë numerike

Koncepti i konvergjencës, kushti i domosdoshëm dhe seria gjeometrike.

KAPITULLI 01
ANALIZË MATEMATIKE III · LEKSIONI 1 — EKSTRAKT DEMONSTRUES

1. Kuptimi i serisë numerike

Le të jetë \((a_n)_{n\geq 1}\) një varg numrash realë. Shprehja formale

\[\sum_{n=1}^{\infty}a_n=a_1+a_2+\cdots\]

quhet seri numerike. Vargu i shumave të pjesshme përcaktohet nga

\[S_N=\sum_{n=1}^{N}a_n.\]
PËRKUFIZIM · 1.1

Seria \(\sum_{n=1}^{\infty}a_n\) është konvergjente nëse ekziston kufiri i fundëm \(S=\lim_{N\to\infty}S_N\). Në të kundërt, seria quhet divergjente.

2. Kushti i domosdoshëm i konvergjencës

TEOREMË · 1.1

Nëse seria \(\sum_{n=1}^{\infty}a_n\) konvergjon, atëherë \(\lim_{n\to\infty}a_n=0\).

Vërtetim. Meqë \(a_n=S_n-S_{n-1}\) për \(n\geq2\) dhe \(S_n\to S\), \(S_{n-1}\to S\), rrjedh \(a_n\to S-S=0\). □
Kujdes metodologjik. Kushti \(a_n\to0\) është i domosdoshëm, por jo i mjaftueshëm: seria harmonike \(\sum_{n=1}^{\infty}\frac1n\) divergon.

3. Seria gjeometrike

Për \(a\in\mathbb R\) dhe \(r\in\mathbb R\), marrim serinë \(\sum_{n=0}^{\infty}ar^n\). Kur \(r\ne1\), shuma e pjesshme është

\[S_N=\sum_{n=0}^{N}ar^n=a\frac{1-r^{N+1}}{1-r}.\]
TEOREMË · 1.2

Nëse \(a\ne0\), seria gjeometrike konvergjon atëherë dhe vetëm atëherë kur \(|r|<1\); në këtë rast shuma është \(\displaystyle\frac a{1-r}\). Për \(a=0\), seria është zero për çdo \(r\).

Vërtetim. Për \(|r|<1\), kemi \(r^{N+1}\to0\), prandaj \(S_N\to a/(1-r)\). Nëse \(|r|\ge1\) dhe \(a\ne0\), termi i përgjithshëm \(ar^n\) nuk shkon në zero; nga Teorema 1.1, seria divergon. □

4. Shembull i zgjidhur

Të gjendet shuma e serisë \(\sum_{n=0}^{\infty}3(\frac14)^n\).

01

Identifikojmë \(a=3\) dhe \(r=\frac14\).

02

Verifikojmë \(|r|=\frac14<1\), ndaj seria konvergjon.

03

Llogarisim \(\displaystyle S=\frac3{1-\frac14}=4\).

FUND I EKSTRAKTIT DEMONSTRUES · MATERIALET E PLOTA DO TË PUBLIKOHEN PAS RISHIKIMIT SHKENCOR
LABORATOR MATEMATIK EKSPERIMENTI 01

Konvergjenca, në veprim.

Eksploro se si parametrat e serisë gjeometrike ndikojnë shumën e pjesshme.

INTERAKTIV
PARAMETRAT E EKSPERIMENTIT
\[S_N=\sum_{k=0}^{N-1}ar^k\]
VIZUALIZIMI I SHUMAVE TË PJESSHMEKonvergjente
SHUMA E PJESSHME—
SHUMA KUFITARE—
TERMAT12

VETËVLERËSIM KONTROLL I NJOHURIVE

Kuiz: seritë numerike.

Tri pyetje konceptuale me përgjigje të menjëhershme dhe shpjegim.

3 PYETJE

Përgjigjet përpunohen vetëm në shfletuesin tënd; nuk ruhen në server.

BIBLIOTEKA DIGJITALE BURIMET E STUDIMIT

Materialet mësimore.

Publikimi i PDF-ve dhe materialeve të plota do të bëhet pas verifikimit akademik.

▧

Biblioteka PDF është në përgatitje

Nuk është publikuar asnjë dokument PDF i pavlerësuar. Kjo strukturë është gati për shtimin gradual të dokumenteve origjinale të leksioneve.

Lexo fragmentin digjital ↗